Odpowiedź w trzech zdaniach
Jersey (po polsku dżersej) to dzianina, czyli materiał z jednej nitki splecionej w oczka. Nie jest tkaniną ani rodzajem włókna. Rozciąga się i wraca do kształtu, dlatego szyje się z niego body i prześcieradła z gumką. Czy nadaje się dla niemowlęcia, rozstrzyga skład na metce, najczęściej sama bawełna, a nie nazwa „jersey”.
Dlaczego jersey jest dzianiną, a nie tkaniną?
Różnicę robi sposób łączenia nitek. Tkaninę wytwarza się z nitek wątku i osnowy, które przeplatają się pod kątem prostym, a dzianinę z jednej nitki układanej w oczka i pętelki w kolumnach.
Jersey przypomina gęstą maszynową robótkę na drutach. Oczka wydłużają się pod naciągiem i wracają na miejsce, dlatego tak dobrze opina ciało i materac. Rozciąga się najbardziej w poprzek, a wzdłuż kolumn oczek ustępuje mniej. Sprężystość zwiększa dodatek elastanu.
Z czego jest jersey?
Z dowolnego włókna, najczęściej z bawełny. O właściwościach jerseyu decyduje skład surowcowy.
| Skład | Co daje | Dla niemowlęcia |
|---|---|---|
| 100% bawełny | chłonie wilgoć, przepuszcza powietrze | body, śpioszki, prześcieradła |
| Bawełna z elastanem (ok. 3-5%) | sprężystość, powrót do kształtu | prześcieradła z gumką, legginsy |
| Wiskoza lub modal | gładki, lejący, chłodny w dotyku | rzadziej w ubrankach |
| Mieszanka z poliestrem lub poliamidem | wytrzymalsza, szybciej schnie, mniej się gniecie | sprawdzaj procenty na metce |
Jersey jest naturalny tylko wtedy, gdy powstał z włókien naturalnych, takich jak bawełna. Jersey z poliestru jest w całości syntetyczny. Bywa też wyrabiany z bawełny organicznej z certyfikatem GOTS.
Czym jersey różni się od bawełny?
Bawełna to surowiec, a jersey to sposób jego przetworzenia, czyli splot dzianiny. Bawełniany jersey jest więc bawełną w postaci dzianiny, a z tej samej bawełny można utkać popelinę. Dlatego napis „jersey” bez składu nie wystarcza: poliestrowy jersey też jest jerseyem.
Single jersey czy interlock: czym się różnią?
Single jersey jest cienki i ma dwie różne strony, a interlock jest gładki i stabilniejszy.
- Single jersey: dzianina jednołożyskowa, potocznie „t-shirtówka”. Prawa strona ma gładkie pionowe słupki oczek, lewa drobne poprzeczne łuki.
- Interlock: odmiana dżerseju o gładkiej, stabilnej strukturze. W sklepach bywa podpisany jako „mako interlock”.
Dzianiny oceniam po dotyku i gramaturze, czyli ciężarze materiału na metr kwadratowy, a nie po nazwie ze sklepu. Na lato nadaje się cienki single jersey, a na body, które ma trzymać kształt po wielu praniach, gładki interlock.
Do czego jersey przydaje się u niemowlęcia?
W wyprawce jersey to przede wszystkim materiał na rzeczy, które mają się rozciągnąć i wrócić do kształtu. Dobre body to 100% bawełny w postaci dzianiny gładkiej, prążkowanej albo interlocku. Krój opisuje wpis o body kopertowym dla noworodka.
- Body: rozciąga się przy przekładaniu przez główkę i wraca na tułów.
- Śpioszki: nadążają za ruchem nóżek i nie krępują ich.
- Czapeczki i opaski: przylegają dzięki rozciągliwości.
- Prześcieradła z gumką: naciągają się na materac i trzymają na rogach.
Co to jest prześcieradło jersey?
To prześcieradło z gumką uszyte z dzianiny jersey. Naciąga się na materac i dzięki elastyczności przylega do niego, a nie zsuwa się. Pasuje to do zasady, że niemowlę śpi na twardej, płaskiej powierzchni przykrytej wyłącznie dopasowanym prześcieradłem (zalecenie Amerykańskiej Akademii Pediatrii z 2022 r.).
Jersey nadaje się do łóżeczka, gdy prześcieradło ma rozmiar materaca i leży napięte, bez fałd. Rozmiar sprawdzisz we wpisie o materacu do łóżeczka 120×60. Luźne prześcieradło, które się marszczy, nie spełnia tej zasady, niezależnie od tego, jak miękka jest dzianina.
Czy jersey to dobry materiał dla dziecka?
Tak, gdy skład jest głównie bawełniany, a gotowy wyrób ma potwierdzone badania na substancje szkodliwe. Sama nazwa jersey niczego nie gwarantuje, o bezpieczeństwie dla skóry mówi certyfikat OEKO-TEX Standard 100.
Zalety:
- rozciąga się i wraca do kształtu,
- bawełniana wersja chłonie wilgoć i przepuszcza powietrze,
- mało się gniecie.
Wady:
- kurczy się w zbyt gorącym praniu,
- łatwo się wyciąga,
- mieszanki z syntetykami trzeba sprawdzać na metce.
Przy skórze atopowej lub podrażnionej materiał dobiera się po rozmowie z pediatrą.
Jak prać rzeczy z jerseyu, żeby się nie skurczyły?
Pierz chłodniej i ostrożniej niż tkaninę bawełnianą, a susz na płasko.
- Wypierz przed pierwszym użyciem.
- Nie pierz w wysokiej temperaturze, bo grozi trwałym skurczem.
- Nie wykręcaj mocno i nie wieszaj mokrej dzianiny za brzeg. Susz ją na płasko albo swobodnie rozwieszoną.
- Prasowanie zwykle jest zbędne.
Jeśli szyjesz samodzielnie, wypierz i wysusz dzianinę tak, jak później będzie prany gotowy wyrób. Skurcz wychodzi przy pierwszym praniu i lepiej, żeby wyszedł przed krojeniem.
Jersey, muślin czy frotte na prześcieradło?
Jersey wybiera się dla dopasowania, muślin dla przewiewności, frotte dla chłonności.
- Jersey: rozciąga się i przylega do materaca.
- Muślin: luźny splot, przepuszcza powietrze, lepszy latem, nie rozciąga się.
- Frotte: pętelkowa, grubsza i chłonna.
Muślin opisuje wpis o pieluszkach i prześcieradłach z muślinu.
Skąd nazwa jersey?
Od wyspy Jersey na kanale La Manche. Po polsku pisze się „dżersej”. Pierwotnie była to dzianina wełniana, a w latach 20. XX wieku spopularyzowała ją Coco Chanel. Po angielsku „jersey” to nazwa wyspy, a w modzie także koszulka sportowa z cienkiego dżerseju.
Leave a Reply